Search

Archives

Pages

Op mijn desktop:

Suggesties, commentaar, ... (klik of schrijf zelf:)e-mail webgang
Laatste titels:

Wikipedia tegen zichzelf gebruikt

i-nieuws 6 na 6 ** January 22nd, 2026 by wim.webgang **

Wikipedia tegen zichzelf gebruikt

Het wikipeia project ziet hun AI verdediging tegen zichzelf gebruikt worden. Het WikiProject heeft een AI Cleanup werkgroep opgericht die door de wikipedia artikels gaan vanaf 2013 om AI gegenereerde teksten op te sporen. De vrijwilligers van het project hebben meer dan 500 artikels aangeduid ter controle. Ze hebben ook een patroon gevonden in die AI teksten, en hebben een werklijst gemaakt om op te letten bij het beoordelen van artikels. In goede wikipedia stijl is die te vinden ondert de titel “Signs of AI writeing” op een wikipedia pagina, een leidraad voor de Wikipedia vrijwilligers.
Maar de AI industrie leest mee, en er verscheen een soort plugin voor AI met de naam “Humanizer”, om de AI antwoorden aan te passen zodat ze er niet AI uitzien, en dat op basis van die aanwijzingen van Wikipedia over hoe AI gemakkelijk te herkennen is. De tool is gemaakt voor Claude Code, een AI assistent van Anthropic, waarvoor aangepaste “skills” kunnen gemaakt worden om speciale kennis aan het systeem toe te voegen.
Siqi Chen, de maker van “Humanizer”, zette de code op github, waar hij zijn tool beschrijft als “A Claude code skill die tekenen van AI gegenereerde tekst verwijderd, om die er meer natuurlijk en menselijk uit te doen zien”.

https://github.com/blader/humanizer

https://support.claude.com/en/articles/12512198-how-to-create-custom-skills

https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Signs_of_AI_writing

Lift ^ | Lift v | Comments Off

NASA krijgt het warm * Vrije Video-Conferentie * Nieuwe wind-impuls * Reaktie tegen AI

i-nieuws 6 na 6 ** January 15th, 2026 by wim.webgang **

NASA krijgt het warm

Liz Vlock en Peter Jacobs hebben het NASA rapport gepubliceerd over de temperatuur van de aarde, en die bleek in 2025 de tweedewarmtste uit de metingen te zijn sinds 1880. 2025 was een beetje warmer dan 2023, maar niet warmer dan recordjaar 2024. De temperatuur zit zo’n 1.19 graden celcius boven de gemiddelde temperatuur van de periode van de jaren 50 tot de jaren 80.
Ze gebruiken metingen van over heel te wereld, van in totaal meer dan 25.000 meetpunten, die zich ook op schepen, boeien, of in de zee kunnen bevinden.
Verder onthouden ze zich van commentaar over de oorzaak van deze bevestiging van hogere temperaturen de laatste jaren. Vroeger werd er stelselmatig verwezen naar de klimaatverandering, maar dat wordt niet meer geapprecieerd door de huidige regering van de VS.

Onder de vorige baas van de NASA, Bill Nelson, was het wel anders. De verwijzing naar de klimaatverandering door toedoen van de mens stond duidelijk in het rapport. Hij heeft zelf als ruimtevaarder de aarde vanop afstand gezien toen hij in 1986 met de space shuttle Colombia de aarde verliet. Hij gaf zijn ontslag toen Trump aan de macht kwam.
Sinds januari 2025 zijn we ondertussen aan de derde nieuwe NASA baas, en dat is miljonair Jared Isaacman. Hij vloog met straaljagers, was succesvol zakenman bevriend met Elon Musk, en vloog met diens SpaceX missie Inspiration4 een paar dagen rond de aarde.

https://www.nasa.gov/news-release/nasa-releases-global-temperature-data/

Vrije Video-Conferentie

De Free Software Foundation heeft in de corona-periode een interessante les geleerd, en die heeft gevolgen voor de hele free software community (free as in freedom, not as in beer0). Ze gebruikten Big Blue Button, wat zich tegenwoordig definieert als “Virtual Classroom Software”.

Versie 2.2 van BigBlueButton gebruikte een versie van MongoDB die een vrije licentie had. Maar plotseling bleek versie 2.3 en 2.4. een andere, niet-vrije licentie van MongoDB te gebruiken.

Nieuwe wind-impuls

Groot-Brittanië gaat de windmolenmarkt terug aanzwengelen met een gegarandeerde minimumprijs voor de afname van stroom van nieuwe windmolenparken op zee. Die gaat naar 122 dollar per megawatt-uur. In 2023 was er geen interesse meer voor het opstarten van nieuwe projecten door prive-bedrijven, en dus werden de voorwaarden nu interessanter gemaakt. Er moeten nieuwe installaties komen ten oosten van Engeland, en voor de kusten van Schotland en Wales. Als die stroom niet gebruikt wordt voor AI datacentra kan het stroom leveren voor meer dan tien miljoen gezinnen.

Reaktie tegen AI

De Britse maker van oorlogsgames, Games Workshop genaamd, heeft het gebruik van AI verbannen bij het ontwerpen en maken van zijn games, op gebied van “content” en “design”. Ze zijn terughoudend wegens de risico’s van AI. Er wordt wel geëxperimenteerd met AI technologie door de top.
Games Workshop is bekend van het spel “Warhammer”. Die heeft een schare trouwe volgers, die genieten van het artwork van de producten die Games Workshop uitbrengt rond de games, zoals boeken, boxsets, miniaturen enz. De fans zijn als de dood voor gebruik van AI, wat afbreuk zou doen aan de waarde van de visule identiteit van het bedrijf. Een van de kunstenaars die mee de stijl bepaald heeft is John Blanche.

En Bandcamp heeft aangekondigd om AI muziek te bannen van hun platform om de menselijke creativiteit te beschermen. Ze willen vermijden dat namen van artiesten gaan gebruik worden om AI muziek te verkopen.
Ze willen naar de gebruikers kunnen garanderen dat de muziek die ze aanbieden gemaakt is door mensen. Het wordt natuurlijk moeilijk om te controleren hoe muzikanten hun muziek maken. Bandcamp heeft richtlijnen uitgevaardigd:
- muziek die geheel gemaakt is door AI is verborden.
- muziek die grotendeels gemaakt is door AI ook.
- gebruik van AI om zich voor te doen als een artiest of om diens stijl te imiteren is verboden.
Nu nog zien hoe ze dat gaan handhaven, ze roepen gebruikers alvast op om muziek te markeren als ze door AI blijkt gegenereerd te zijn.

De politie in Groot-Brittanië gaat zijn AI gebruik waarschijnlijk ook overdenken na de blunder in de planning van de aanpak van een voetbalwedstrijd uit de Europa League van Maccalbi Tel Aviv tegen Aston Villa. Een rapport dat de risico’s inschatte beoordeelde de match als hoog risico, en de supporters van Maccabi Tel Aviv werden geweerd. Maar er was iets eigenaardigs aan dat rapport. Er werd verwezen naar eerder conflicten bij een match tussen West Ham and Maccabi Tel Aviv. Maar zo’n match bleek nooit bestaan te hebben, en de vraag dook op waar die dan vandaan kwam. Na een paar keer aandringen gaf de politie toe dat ze AI van Microsoft Copilot gebruikten, en dat de hallucinatie daaruit gekomen moest zijn.

compiled by BCP v.0.7.1

Lift ^ | Lift v | Comments Off

RadioLAB – Onherstelbaar ontworpen: voetschakelaar, DIN-2 en RJ45 stekkers

RadioLab ** January 12th, 2026 by wim.webgang **

Voet in 2026
We hebben nog maar net de eerste stappen in 2026 gezet, of we strappen al in de eerste ergernis van het jaar: een onherstelbaar ontworpen voetschakelaar. Verder een handig ding, het heeft een voetschakelaar met een led zodat je kan zien of hij ingeschakelt staat of uitgeschakeld. Op de webgang-redactie is hij aangesloten aan de radio; met een voetdruk kunnen we de radio aan of afzetten, zonder van onze computer weg te moeten gaan :-).

De voetschakelaar kan nog inschakelen, maar bij het uitschakelen hapert hij; de helft van de keren schakelt hij niet uit. Als je er dan een zijdelingse trap tegen geeft, springt het contact toch uit. Het lijkt te haperen, door de tijd; versleten? Misschien even kijken… het stuk met de schakelaar is een ronde plastic behuizing, waarbij ik onderaan verwacht schroefjes te vinden om het ding te openen. Geen schroeven te zien, wel vier “voetjes”, rubberen rondjes die zorgen dat de schakelaar niet te gemakkelijk wegschuift. Ik pulk die rubberen voetjes los, ze kome gemakkelijk uit de ronde opening en inderdaad zit daaronder telkens een schroefje.

Maar dan begint het. De vier schroeven zijn van een niet-standaard type. Het is geen kruiskop of plat streepje, het is een speciale ronde kop met aan twee kanten een inkeping. Een gewone platte schroevendraaier past dus niet.
Ik herinner me een kit met speciale vormen van schroevendraaier, en probeer die uit. Ik vind een passende, en krijg de eerste schroef er uit. Maar de volgende zit veel vaster en de schroevendraaier blijkt niet sterk genoeg, de twee lipjes die passen in de schroefkop plooien eenvoudig om door de kracht om de schroef los (proberen) te draaien. Ofwel is dit goedkope brol, ofwel is het niet zo eenvoudig om met zo’n twee kleine stukjes kracht te kunnen zetten op een schroef.

Ik bekijk de vorm van die schroeven nog eens, en beslis één van mijn goede platte schroevendraaiers op te offeren. Ik beslis in het midden een stuk uit te zagen zodat de overblijvende uiteinden passen in de twee gaten van de schroef, en neem een ijzerzaag. Ik zet de schroevendraaier in een bankschroef en ga er op te keer met de zaag. Helaas is deze schroevendraaier wel degelijke kwaliteit en ik krijg er met de hand geen voor of spleet in gezaagd. Er is zelfs geen kras te zien.

Later krijg ik de schroeven los met een heel speciaal tangetje. De bek is gebogen onder een hoek van 90 graden (meer bekend is de iets gebogen hoek van 30 graden of zo), en de twee delen van de bek zijn niet plat om iets te grijpen, maar rond. Door de tang verder open of toe te doen vergroot je de afstand tussen de uiteinden, die bestaan een een rond pinnetje. Door het feit dat ze in een hoek van 90° staan, kan je ze in de twee gaatjes van de schroef zetten, en er ook kracht op uitoefenen om ze los te draaien. Ik heb nooit geweten waar die “ronde” tangetjes voor dienden, maar hiervoor komen ze in ieder geval van pas.

Weggegooid na 2025
En de vorige ergernis kan er ook nog wel bij: DIN-2 stekkers van benedenmaats ontwerp en kwaliteit. De behuizing (hoes) is van een soort plastic gemaakt dat nogal brokkelig is en bij het uit elkaar halen van de stekker gemakkelijk kapot gaat. De schroefaansluitingen voor de twee draden hebben geen duidelijk gat of doorgang waar de draad in moet, en de plus en min pool zijn niet (leesbaar) aangegeven. Bovendien – nog veel erger – zijn ze niet goed fysiek gescheiden, en is de kans groot dat een verloren adertje van de koperdraad de andere pool raakt. Zeker als de stekker een aantal keer gebruikt wordt, kan het altijd zijn dat een adertje van de kabel lost en vrij rondhangt.
De hele verpakking met 6 stuks stekkers en contra-stekkers weggekeild dus.

Netwerkkabel met RJ45: zwart-geel
Gelukkig was er ook al goed nieuws op de WebGang redactie: twee netwerk-kabels op de tafel om laptops op aan te sluiten, die “natuurlijk” afgebroken slotjes (plastic weerhaak-lipje) hadden, zijn hersteld. De “weerhaakjes” van zo’n netwerkkabels zijn bijzonder kwetsbaar. Als je een kabel uit een wirwar van andere kabels probeert te halen, blijft dat haakje meestal achter een andere kabel hangen, en bij het minste snokje aan de kabel breekt het af. Waarna de kabel zich niet meer vastzet in de netwerkverbinding van de laptop of eender welk ander apparaat. Waardoor de universele frustratie ontstaat dat het netwerk soms werkt, en soms niet (als de kabel door trillingen of beweging aan de kabel zelf een beetje uit de aansluiting van het apparaat komt). Dat was gebeurd met de eerste kabel aan deze tafel, de zwarte, een kabel met een uitstekend slot-lipje. Bij het aanleggen van een bijkomende kabel waren we al slimmer, en hadden we een gele kabel gekocht met een trekbeveiliging voor het weerhaakje; een opgaand stukje platic dat de bovenkant van het slotje tegemoet gaat, zodat bij kabelspaghetti de andere kabels er overheen glijden en dat het het lipje niet afbreekt. Maar zelfs met de gele kabel ging het fout; gewoon door slijtage van erop te nijpen om de kabel terug los te maken, brak het opstaande lipje op een dag af. En ondanks de trekbeveiliging was de tweede kabel dus ook onbetrouwbaar geworden in 2025. Zo wilden we niet het volgende jaar in gaan, dus de opties werden overwogen.
Je kan natuurlijk het stekkertje vervangen. Je hebt dan losse stekkertjes nodig, en een “krimptang”. En wat handigheid en geduld om de draadjes in de juiste volgorde in de stekker te krijgen, dicht te nijpen en met goed contact op elke ader te eindigen. Om te weten of elke contact goed is zou je het moeten meten, en heb je dan weer meetapparatuur nodig. Je mag ook niet vergeten de hoes (bij voorkeur met trekbeveiliging) vooraf over de kabel te schuiven (en in de juiste richting op de draad gestoken).
Er kan veel fout gaan en het zou dus kunnen dat je een alternatief zoekt voor het aanzetten van een nieuwe stekker. Wat zijn de mogelijkheden?
- een verlengkabel gebruiken met aan één kant een contrastekker die je vast op de kapotte stekker zet (vastlijmen of zo), en met aan de andere kant een stekker, die dan de nieuwe verbindingsstekker wordt.
- de stekker met het afgebroken slot-lipje herstellen.
Die tweede mogelijkheid is interessant: je kan alles blijven gebruiken, en je gaat alleen een klein pastic kapje over de stekker schuiven, dat op zich weer een weerhaakje heeft om de kabel vast te zetten in zijn aansluitpunt.
Er bestaan zo’n kapjes, en je kan alleen maar proberen of het werkt bij jouw kabel, want er zijn ook nog wel verschillen.
Bij ons is het gelukt, en wij hebben terug een werkende netwerkverbinding op beide kabels.

Kreatief met kurk
De kabel zonder trekbeveiliging hebben we zelf voorzien van een “kreatief met kurk” kabelweer-huls. Van een kurk een dikke schijf afsnijden. Die een aflopende vorm geven op de plek waar het weerhaakje zit, en afplatten aan de ander kant (omdat laptops zo plat zijn en een dikke kurk rond de stekker de laptop zou optillen). Dan een gat in het midden boren met de diameter van de kabel. Dan een snee maken in de lengte, zodat je de kabel door de spleet er in kan proppen. Schuif de kurk zo dicht bij de stekker als mogelijk.

Lift ^ | Lift v | Comments Off

Satellieten volgen in de studio

Uitzending do 18:00 ** January 8th, 2026 by wim.webgang **

tinygs.com

satnogs.org

Lift ^ | Lift v | Comments Off

Digitale sovereiniteit in VK * Duur geheugen * Digitale sovereiniteit in Venezuela * Nucleair veilig * Digitale Afhankelijkheid van Adobe

i-nieuws 6 na 6 ** January 8th, 2026 by wim.webgang **

Digitale sovereiniteit in VK

De Open Rights Group waarschuwt politici in het VK dat het land te hard afhankelijk is van technologiebedrijven uit de VS voor allerlei kritische systemen. De groep wil dat door een wet die de overheid moet gedwongen worden om de strategische blinde vlek van de afhankelijkheid van Google, Microsoft, Amazon en andere analytische en cloud leveranciers aan te pakken.
Net zoals je niet van één enkel land afhankelijk wil zijn voor je energievoorziening, moet je ook niet zo eenzijdig leunen op één handeslpartner voor je IT voorzieningen, zegt woordvoerder James Baker volgens The Register.
De ORG vindt dat bij overheidsopdrachten op voorhand rekening moet gehouden worden met aspecten als vieligheid, mogelijke externe politieke inmenging, enz.

Ze zien natuurlijk ook dat in heel Europa initiatieven genomen worden om de digitale soevereiniteit te verhogen.
En naast de technologische investeringsuitdagingen is er nog het probleem van de energiehonger van datacentra, zeker als je dan richting Kunstmatige Intelligentietoepassingen gaat.
De Tijd vraagt zich in een analyse af of Europa nog zonder Amerikaanse techreuzen kan; hun antwoord is: de “hele IT sector zit in een drugsdealermodel”.

Duur geheugen

In 2025 zijn de prijzen van geheugen voor servers met de helft duurder geworden. En dat lijkt niet te gaan verbeteren, volgens een Koreaanse krant zullen ze in 2026 nog eens minstens even hard stijgen, misschien zelfs tot 70%. Er zijn maar een drietal grote fabrikanten van zo’n geheugen, waarvan twee in Korea, en één in de VS. En die verschuiven productiecapaciteit naar servergeheugen dat goed opbrengt, waardoor er minder geheugen voor pc’s wordt gemaakt, en dat ook duurder wordt.

Digitale sovereiniteit in Venezuela

Een land als Venezuela, dat geplaagd werd door een economische boycot uit de VS, is zich al langer bewust van zijn digitale soevereiniteit.
Ze hebben een eigen Linux distributie ontwikkeld, die net als bv Ubuntu, als basis Debian GNU/Linux heeft, en die “Canaima” heet”. Die naam ontleent het aan het beschermd natuurgebied Canaima in het zuidoosten van Venzuela, een van de grootste natuurparken ter wereld, dat grenst aan Brazilië. Het bevat de hoogste waterval ter wereld, bijna een kilometer hoog en vrij vallend water voover meer dan 800 meter.
Het ontstaan van de Linux distributie Canaima gaat terug tot 2007, en in 2011 werd het de officiële besturingssysteem-software voor overheidsinstanties. Er is een ook “Canaima Educativo” voor scholen, waar het gebruikt is om schoolkinderen van laptops te voorzien met de zogenaamde “Magallanes” educatieve software. Op de desktop vind je Gnome in de standaard uitvoering, en er zit natuurlijk LibreOffice in, naast Gimp, Inkscape, gLabels, enz. Op 28/12/2025 kwam de meest recente versie Canaima Linux 8.3 uit.

Nucleair veilig

De nucleaire waakhond in Japan heeft het veiligheidsrapport van twee kerncentrales in Hamaoka een onvoldoende gegeven.
Het bleek dat de uitbater documenten vervalst had bij de aanvraag om twee kernreaktoren terug op te starten. Die waren stilgelegd uit veiligheidsoverweging na de ramp in Fukushima.
Na een tip van een interne klokkenluider werden de veiligheidsrapporten van een aantal jaren onder de loepe genomen, en daaruit bleek dat de cijfers over de weerstand tegen aardbevingen vervalst waren.
Het ongeluk bij een TEPCO kerncentrale in Fukushima vond plaats in 2011, en dat lijkt lang genoeg geleden te zijn om de publieke opinie rijp te krijgen voor het heropenen van de toen uit voorzorg gesloten kerncentrales. Ondertussen is de druk ook groot geworden door de grotere vraag naar electriciteit. Japan had meer dan vijftig kerncentrales, waarvan er momenteel maar een tiental in gebruik zijn. Japan voert nu folliele brandstoffen in voor het grootste deel van de energiebevoorrading.
Het schandaal komt op een slecht moment voor de regering, die eind vorig jaar besliste tot de heropening van de grootste kerncentrale van het land, die beheert wordt door TEPCO.

Digitale Afhankelijkheid van Adobe

Bij de grote Technologiebedrijven om afhankelijk van te zijn wordt deze dikwijls vergeten: Adobe. Groot geworden op het Apple Mac platform, en bekend om zijn pdf formaat, is houder van belangrijke grafische software als Illustrator en Photoshop. Waar zij oorspronkelijk software verkochten in mooi en fantasievol vormgegeven dozen, zijn ze ondertussen overgeschakeld op een abonnementsvorm, en proppen ze net als andere techreuzen nu AI in hun toepassingen. Iedereen kan gemakkelijk de software downloaden van hun site, en dan via creditkaart betalen om een sleutel te krijgen om de software te gebruiken. Zolang je maandelijkse of jaarlijkse betaling loopt, kan je de software gebruiken, en je voelt de klepel al hangen: wat als je stopt met betalen? Of, nog erger, wat als de betaling afgeboekt wordt van je creditcard, maar de software doodleuk zegt dat je softwarelicentie vervallen is en dat je nog x dagen hebt om het in orde te maken. Het tellertje telt daarbi elke dag af. En je kan je al voorstellen hoe leuk het is om op zoek te gaan naar een echt menselijk contact om de situatie uit te leggen. Je zult je door een doolhof van links naar nuttige informatie, helppagina’s, gebruikersforum enz moeten werken, een AI bot verslaan, en de wachtrij van een callcentrum in een onbepaalde locatie moeten trotseren. Als je uiteindelijk echt een mens aan de lijn hebt, wordt het aangevuld met een kleine taalbariëre en andere onverstaanbaarheidsproblemen. Eens die overwonnen zal de helpdeskmedewerker je verteld hebben dat hij het niet kan oplossen en moet je “even aan de lijn blijven”. Het zou ook kunnen dat je de lijn kwijtgeraakt op dat niveau.

compiled by BCP v.0.7.1

Lift ^ | Lift v | Comments Off

Licenties 2025/6

Uitzending do 18:00 ** January 1st, 2026 by wim.webgang **

Een duik in de licenties, aan de hand van het lijstje van OSI: Top Open Source licenses in 2025

https://opensource.org/blog/top-open-source-licenses-in-2025

BSD oorsprong:

https://www.oreilly.com/openbook/opensources/book/kirkmck.html

Geen wetenschappelijke meting, maar een vertrekpunt voor wie met open source wil werken.

En hoe passen we dat toe op wat we zelf doen:
- wat we gebruiken van anderen
- wat we zelf schrijven: we kiezen zelf onder welke licentie, en wat zijn de gevolgen, bv voor stockpi?

Muziek
18:17 soundnotnoise1 – the one with the piano
18:38 Gloomer – Gloomy – Clock Head
18:46 soundnotnoise1 – what the f…
18:55 Animadvert – Executive order

Lift ^ | Lift v | Comments Off

Linux 2026 * Afschrikking * OSI licentie lijstje * * Geheugentekort * Zon in Zuid-Afrika

i-nieuws 6 na 6 ** January 1st, 2026 by wim.webgang **

Linux 2026

Dat zal voorlopig niet zo veel invloed hebben op de ontwikkeling van Linux, want hij ziet de toekomst van Linux, zelfs op de destkop, wel rooskleurig in. Ondermeer omdat Microsoft de eigen gebruikers verveelt met opgedrongen AI in het systeem, en toenemende beperkingen voor gebruikers, waaronder mogelijk een betaalmodel met een maandelijkse abonnementskost voor Windows en hardware-eisen die de ingebouwde AI honger kunnen voldoen.
De ruimte voor Linux desktop vergroot dus misschien weer. In de wereld van de Linux distributies noemt hij de Immutable Linux versies een interessante evolutie. Ze hebben een read-only systeem, wat veiliger is, ze hebben atomic updates die een slechte update gemakkelijk laat terugdraaien, ook dankzij de ingebouwde rollback systemen. Een paar voorbeelden van Immutable Linux distributies zijn Fedora Silverblue, OpenSUSE MicroOS, Ubuntu Core enz (ook Raspberry pi’s systeem? Nee helaas nog niet).
Immutable Linux is ook doorgedrongen tot de grote bedrijven, zichtbaar aan Red Hat Enterprixe Linux 10.
Het hele Linux en open source ecosysteem evolueert trouwens naar meer aandacht voor veiligheid in de hele keten van programma’s en hulpprogramma’s. Er is een Open Source Security Foundation opgericht over de grenzen van de Linux leveranciers heen.
Er wordt werk gemaakt van de Software Bill of Materials (SBOM), Supply Chain Levels for Software Artifacts (SLSA) en digitale handtekningen bij software die de originele bron moeten garanderen.

Afschrikking

Steven Vaughan-Nichols, een technologie-journalist, zegt de gevolgen van de politiek van Trump zien in de technologie-sektor: zowel werkkrachten als onderzoekers, sprekers op conferenties enz zijn minder geneigd zich naar de VS te begeven, en kiezen voor Canada, Europa of Azië. Soms ook omdat ze tegengehouden worden aan de grens of op de luchthaven, zelfs met de juiste voorbereiding, visa en ander papier of electronisch aanmeldwerk. Dat meemaken onderweg naar een conferentie blijft natuurlijk bij, en het schrikt anderen af om er zelfs maar aan te beginnen. Organisatoren van technologie-conferenties krijgen het moeilijk, sommigen zullen waarschijnlijk verhuizen naar bten de VS.

OSI licentie lijstje

De non-profit organisatie Open Source Initiatieve geeft een overzicht van hun inschatting van het gebruik van open source licenties in de open source wereld. Ze doen dat op basis van bezoekers van de OSI website, en hun opvragen van de respectievelijke licentieteksten.
Daarmee ontstaat een lijstje met op de vijf eerste plaatsen licenties van MIT, Apache, BSD en Free Software Foundation.
Meer gedetailleerd:
1. MIT licentie
2. Apache 2.0 licentie
3. BSD 3 licentie (Berkeley Software Distribution)
4. BSD 2 licentie
5. GPL 2 licentie van de Free Software Foundation
6. GPL 3 licentie van de Free Software Foundation
op verdere plaatsen duiken nog versies van de LGPL op

OSI werkt ook aan een andere manier om gebruik van open source licenties te tellen, dmv een API dienst.
Ze roepen ook op tot meer onderzoek op dit gebied.

https://opensource.org/blog/top-open-source-licenses-in-2025

Geheugentekort

Wie een Raspberry Pi 5 koopt met 8 Gigabyte geheugen kan schrikken van de prijs van rond honderd euro, terwijl de pi bordjes normaal rond de 40 euro kosten. Inderdaad kosten de versies met 4 Gb zo’n 80 euro en die met 2 Gb zo’n 60 euro, en die met 1 Gb maar iets meer dan 40 euro. Het geheugen maakt dus het grote verschil in prijs, en dat is mee te danken aan de opgang van AI. Daarvoor is zoveel geheugen nodig dat er tekorten ontstaan bij allerlei andere appareten die computergeheugen gebruiken, zoals pc’s, spelcomputers, en SBC’s. Je ziet daar ofwel de prijzen stijgen, ofwel het ingebouwde geheugen beperkt worden om de prijs onder controle te houden. Een laptopmerk geeft zijn klanten zelfs de raad om zelf op zoek te gaan naar geheugen voor hun laptops.

Dat roept ook de vraag op of we met het programmeren van toepassingen niet te slordig zijn geworden met geheugengebruik.
Een studie van een bepaald stukje software wees uit dat het geheugengebruik van huidige versies een veeltal is van de oorspronkelijke versies, terwijl de functionaliteit niet in verhouding is toegenomen. Om in een volgende versie plots zuiniger te zijn met het geheugen is niet zo gemakkelijk, want dan moet er teruggegaan worden in de code en de eventueel gebruikte tools.

Zon in Zuid-Afrika

Zuid-Afrika is op relatief korte tijd, van 2019 tot nu, fundamenteel veranderd in zijn energielandschap. Waar ze oorspronkelijke zwaar op steenkool inzetten voor bv opwekking van electriciteit, heeft contact met goedkope aanvoer van zonne-energie installaties ertoe geleid dat ze nu ongeveer tien procent van hun energie van de zon krijgen. De uitrol van zonnepanelen is niet gestuurd door de overheid, maar eerder een gevolg van de soms onbetrouwbare energievoorziening, dure electriciteit of helemaal geen aansluiting aan het electriciteitsnet. Het zijn prive-initiatieven van burgers en bedrijven die de omschakeling naar zonne-energie hebben ingezet. Dit is echter geen oplossing voor sociale ongelijkheid, en aangezien de appartuur allemaal import is uit China, levert het ook geen lokale productie of banen op. De handelsbalans is ook sterk verschoven, en waar vroeger de VS de belangrijkste handelspartner was, is dat nu China. Het verschil in waarde tussen de uitvoer van grondstoffen en de invoer van technologische producten levert een onevenwicht op de handelsbalans; het was een paar jaar geleden al opgelopen tot zo’n 9 miljard dollar.
The New York Times had er dinsdag een artikel met interessante foto’s over, waar je bv ziet dat een stuk van een wijngaard is opgeofferd aan een zonnepanelenveld.

compiled by BCP v.0.7.1

Lift ^ | Lift v | Comments Off

Eindejaarslijstjes

Uitzending do 18:00 ** December 25th, 2025 by wim.webgang **

Kerst 2025

Eindejaarslijstjes

Natuurlijk duiken weer de Eindejaarslijstjes op, ook in de Linux en free software wereld. Meestal aangevuld met titels als “Wordt 2026 het jaar van de Linux desktop?”. (wedden dat dat binnenkort op de cover van een of ander magazine of redactionele column staat?)
Vooral die laaste beginnen de keel uit te hangen wegens niet origineel, niet relevant, en misschien zelfs niet wenselijk.
Meestal gaat het in de richting van “er zijn te veel verschillende Linuxen”, of “er zijn te veel verschillende desktops voor Linux”, doorgetrokken naar “package managers”, containerisaties, enz.
Want als we rondkijken waar het wel gebeurd is, op de smartphone, dan moeten we ons afvragen of we dat dan zo’n voorbeeld vinden. Ja, android smartphones draaien op Linux. En ja, het is gemakkelijk, het systeem staat bij aankoop vooraf geïnstalleerd. Maar tegelijk zie je de bedreiging voor de vrijheid van de gebruikers: geen keuze van besturingssysteem, en de toepassingen komen van een centraal systeem, dat gecontroleerd wordt door 1 speler, Google in dit geval. En wie op zijn Android smartphone een ander systeem wil installeren (want ja dat kan) zal best moeite moeten doen. We zitten terug de facto met een platform-monopoly.
Laat ons eens kijken waar het anders gegaan is, en ook hier is het weer bij het ontstaan van een nieuw soort apparaat, dat er een opening ontstaat naar meer vrijheid. Ons voorbeeld heet Raspberry Pi. Een op dat moment niet hardwareplatform, met een eigen hardwarecombinatie, en een specifiek toepassingsgebied. Het systeem dat door de Raspberry Pi foundation als standaard wordt voorzien is een afgeleide van Debian. Maar je moet het systeem niet bij je Raspberry Pi kopen, je kan ook een lege Pi kopen, en er een ander systeem op instlalleren via de SD kaart. Of een voorgeïnstalleerd SD-kaarte met een systeem kopen, dat je er gewoon in kan pluggen om te starten. Er zijn bekende Linux distributies als openSUSE en Ubuntu die een Raspberry Pi versie uitbrengen, die je gratis kan downloaden om uit te proberen of te gebruiken, naast voorgeprepareerde SD-kaartjes van een fabrikant van randapparatuur die het levert bij een pakket waar een Pi in zit, of de systemen apart verkoopt op SD kaart.
Dit is een keuzevrijheid van besturingssysteem die we missen bij de pc’s, smartphones en tablets.

Lift ^ | Lift v | Comments Off

iRobot faillissement * Nvidia kerst-aankoop * Spotify gelekt

i-nieuws 6 na 6 ** December 25th, 2025 by wim.webgang **

iRobot faillissement

Het kwakkelende iRobot, dat roomba robot-stofzuigers maakt, staat op de rand van de afgrond. Alle hoop was gevestigd op de overname door Amazon, voor 1,7 miljard dollar, maar de Amerikaanse autoriteiten zagen dat als een verdere machts- en marktconcentratie die schadelijk zou zijn voor de consumenten.
De overname ging niet door, en iRobot kwam in de woelige waters van de handelsoorlog van Trump terecht. Ze hadden om overeind te blijven een aantal aktiviteiten verlegd naar het buitenland, en nu werden ze geraakt door de invoertarieven van Trump. Mogelijk zijn die de nekslag voor het bedrijf, waarvan de resten nu in handen zullen komen van een Chinese fabrikant van huishoudtoestellen.

Nvidia kerst-aankoop

De kerstaankoop van NVidia bestaat uit activa van Groq voor twintig miljard dollar. Groq ontwikkelt geïntegreerde schakelingen die afgestemd zijn op gebruik door AI. Deze ASICs zijn meer bepaald een schakeling voor gebruik in inferentieprocessen, een onderdeel van AI berekeningen.
Ze noemden die de Language Processing Unit. Ze hielden bij het ontwerp rekening met data paralellisme – eigen aan AI bewerkingen.
Voor de productie van de tweede generatie LPU sloten ze een samenwerking met Samsung.
Het bedrijf Groq werd in 2016 opgericht door ingenieurs die bij Google hadden gewerkt. Het gebruikt open-source lange language models die publiek toegankelijk zijn via hun website.
Het is de grootste investering van NVidia tot nu toe.

(ASIC= Application Specific Integrated Circuit)

Spotify gelekt

Spotify werd geconfronteerd met een enorme lek. De groep die zich “Anna’s Archive” noemt, heeft een lijst met gegevens over nummers gepubliceerd die ze zeggen “gearchiveerd” te hebben van Spotify.
Ze zeggen teksten te willen bewaren voor de toekomst.
Er zit muziek in hun pakketje van Spotify van 2007 tot 2025.
Behalve de gegevens over de muziek, zo’n 256 miljoen records, zouden ze ook de muziekbestanden zelf afgehaald hebben, alles bij elkaar voor 300 Terabyte.

Ze zouden gewone gebruikers accounts gebruikt hebben, plus een of andere onbekende hack die Spotify ondertussen onmogelijk heeft gemaakt.

De site zelf, annas-archive.org is bij ons trouwens geblokkeerd door een “content blocked” melding, met een logo van het ministerie economische zaken, dus het zal geen digitale jukebox worden voor onder uw kestboom.

compiled by BCP v.0.7.1

Lift ^ | Lift v | Comments Off

Arduino uno Q: CLI

Uitzending do 18:00 ** December 18th, 2025 by wim.webgang **

Arduino Uno Q
Arduino App Lab als CLI
Vorige keren hebben we de arduino Q gebruikt als computer, desktop met de programmeeromgeving Arduino App Lab erop. Het wonderlijke is dat er ook een CLI versie van bestaat, of meer nog, dat het eigenlijk een CLI programma is. De desktopversie roept de CLI versie aan. Je kan, zowel vanop afstand, als in een terminal, de CLI versie starten met arduino-app-cli, en dan een optie om iets te doen, bv een lijst van de voorbeed-apps tonen:
arduino-app-cli app list
Dit geeft de lijst van aanwezig apps, met id, naam, icoon, de status (stopped/running) en een boolean “example” true. (1)
of een applicatie starten (en het is handig dat TAB-name competion werkt):
arduino-app-cli app start examples:blink
waarna je een hele hoop bewerkingen ziet voorbijrollen tot een melding: “App “Blink LED” started successfully.
In de lijst met apps () staat ze dan ook als “running”.

(1) Die laatste kolom zegt of het een ingebouwd “example” is (True), of niet (False), wat bv het geval is voor een app die je zelf maakt, of als je een voorbeeldapp kopieert om er zelf wijzigingen aan te doen (de example apps zijn read-only).
Als je een kopie maakt van een app, en die start, krijg je in de status:

user:copy-of-blink-led Copy of Blink LED o running false

Gvd, PWM!

Een eigen voorbeeld: een led zacht aan en uit laten gaan met PWM: zelfs eenvoudige code uit bestaande PWM projecten konden me niet tot een werkende app brengen.
Tot ik iets las in een commentaar op een forum:

… remove pinMode(pwmPin, OUTPUT); from the setup() …
It is a known issue…

https://forum.arduino.cc/t/analog-pwm-output-failure/1412752
Met die kennis lukt het dan toch om een led te doen gloeien: “Fade LED analog PWM” begint met pinken, en vervolgt met aan/fade-uit.
(mijn Fade LED derived from blink LED waarbij ik de waarde vanuit pythons stuurde lukte niet zo goed en crashte de desktop/IDE)

Matrix logo
Ik vond geen werkende manier om tekst naar de matrix te schrijven, maar je kan wel zelf letters (of logo, icoon,..) maken op een “digitale” manier.
Ik maakte een “LED matrix logo” voor het monochroom blauwe led-veld, en ontdekte ook een manier om toch variatie in te brengen door de lichtintensiteit aan te passen per pixel. Zo kan je doen alsof er een tweede kleur is bv, of grijswaarden maken.

Ik heb verschillende voorbeelden een beetje aangepast: copy of air quality on LED matrix, Copy of UNO Q Pin Toggle, Weather app.

Ontbreeksoftware
Naast de programmeeromgeving van Arduion “App Lab” heb je misschien nog een paar hulpmiddelen nodig om bv snel een (configuratie-) bestand te wijzigen of nota te nemen van wat je aan het doen bent in een “log.txt”.
- ten eerste is er geen lichtgewicht editor voor de desktop voorzien. Mousepad is wel makkelijk af te halen uit het softwarebeheer. (1)
- ik haal ook mc af (midnight commander) voor CLI edit van config bestanden en zo. (alternatief voor nano) (2)

Vanop afstand
- ik kan niet inloggen vanop afstand, het lijkt of de ssh deamon niet draait, Dat kan aan de keuze liggen in het begin: daar heb ik standalone gekozen.
- de voorbeelden met aktiveren alle ouputs van de UNO via een webinterface werkt wel, ook vanop een andere computer.
- weer app “weather app” werkt ok
Ik gebruik de CLI om te checken:
arduino-app-cli system network-mode status

disabled

arduino-app-cli system network-mode enable
heel lang niets .. dan:

network mode enabled and started

En inderdaad, ik kan nu inloggen vanop afstand met de gebruikersnaam en wachtwoord van de Q.
Dan kan je de CLI applicatie gebruiken om voorbeeldprogramma’s te starten enz.

Andere software:
- (1) Mousepad
- (2) midnight commander (CLI)
- Gambas3 voor programmeren (CLI en desktop: test programma’s).

Links
https://docs.arduino.cc/tutorials/uno-q/user-manual/ algemene handleiding Arduino Q
https://github.com/arduino/ArduinoCore-zephyr/blob/0.52.0/libraries/Arduino_LED_Matrix/src/Arduino_LED_Matrix.h Matrix Lib verwijst naar ArduinoGraphics.h (werkt alles voor Q?)
bv Arduino_LED_Matrix/examples/Basic/Basic.ino
https://github.com/arduino-libraries/ArduinoGraphics/blob/master/keywords.txt Graphics Lib
https://ledmatrix-editor.arduino.cc/ matrix ontwerp online (of gebruik een libreoffice werkblad, of Gambas3 pixel editor).
https://forum.arduino.cc/t/analog-pwm-output-failure/1412752 waarom PWM niet werkt
https://docs.arduino.cc/built-in-examples/digital/BlinkWithoutDelay/ ander manier van pinken van led
https://forum.arduino.cc/t/how-to-make-one-section-of-a-code-loop-5-times/162817/3 herhalings-lus in sketch

Lift ^ | Lift v | Comments Off

« Previous Entries Next Entries »